ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΑ ΑΝΤΙΣΦΑΙΡΙΣΗ – ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΑΓΩΝΙΣΜΑΤΑ
Η Επιτραπέζια Αντισφαίριση (Table Tennis) αποτελεί ένα από τα δημοφιλή αθλήματα των Παγκόσμιων Αγώνων Μεταμοσχευμένων, συνδυάζοντας ταχύτητα, τεχνική, ακρίβεια, αντανακλαστικά και στρατηγική σκέψη.
Στους Παγκόσμιους Αγώνες Μεταμοσχευμένων, που διοργανώνονται υπό την αιγίδα της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Μεταμοσχευμένων (World Transplant Games Federation – WTGF), η επιτραπέζια αντισφαίριση προσφέρει στους αθλητές τη δυνατότητα να αγωνιστούν σε ατομικό και ομαδικό επίπεδο, αναδεικνύοντας τις ικανότητές τους και αποδεικνύοντας ότι η μεταμόσχευση δεν αποτελεί εμπόδιο για μια ενεργή και δημιουργική ζωή.
Το άθλημα εμφανίστηκε στο πρόγραμμα των Παγκόσμιων Αγώνων Μεταμοσχευμένων τη δεκαετία του 1980 και έκτοτε έχει αποκτήσει ιδιαίτερη δημοτικότητα, προσελκύοντας σημαντικό αριθμό συμμετοχών.
Οι αγώνες διεξάγονται σύμφωνα με τους κανονισμούς της Διεθνούς Ομοσπονδίας Επιτραπέζιας Αντισφαίρισης (International Table Tennis Federation – ITTF), με τις ειδικές τροποποιήσεις που προβλέπει η WTGF για τη συγκεκριμένη διοργάνωση.
1. ΑΓΩΝΙΣΜΑΤΑ
Στο πρόγραμμα της επιτραπέζιας αντισφαίρισης των Παγκόσμιων Αγώνων Μεταμοσχευμένων περιλαμβάνονται οι ακόλουθες κατηγορίες:
Ατομικά αγωνίσματα ενηλίκων
- Απλό Ανδρών (Men’s Singles).
- Απλό Γυναικών (Women’s Singles).
Αγωνίσματα διπλού ενηλίκων
- Διπλό Ανδρών (Men’s Doubles).
- Διπλό Γυναικών (Women’s Doubles).
- Μικτό Διπλό (Mixed Doubles), με τη συμμετοχή ενός άνδρα και μίας γυναίκας.
Αγωνίσματα junior
- Απλό Αγοριών (Boys’ Singles).
- Απλό Κοριτσιών (Girls’ Singles).
Σύμφωνα με την επίσημη περιγραφή της WTGF, οι μικτές ομάδες διπλού δεν χωρίζονται σε ηλικιακές κατηγορίες. Στους κανονισμούς των Αγώνων του 2025, τα διπλά ανδρών και γυναικών επίσης διεξήχθησαν χωρίς ηλικιακές κατηγορίες. Για τους junior αθλητές προβλέπονται ατομικά αγωνίσματα και όχι αγωνίσματα διπλού.
2. ΗΛΙΚΙΑΚΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ
Οι ηλικιακές κατηγορίες καθορίζονται από την Παγκόσμια Ομοσπονδία Μεταμοσχευμένων και εφαρμόζονται με βάση την ηλικία του αθλητή κατά την ημέρα της Τελετής Έναρξης των Αγώνων.
Ενήλικες – Ατομικά αγωνίσματα
Οι αθλητές και οι αθλήτριες συμμετέχουν στις ακόλουθες ηλικιακές κατηγορίες:
- 18–29 ετών
- 30–39 ετών
- 40–49 ετών
- 50–59 ετών
- 60–69 ετών
- 70–79 ετών
- 80 ετών και άνω
Οι αθλητές ηλικίας 80 ετών και άνω μπορούν, εφόσον το επιθυμούν, να επιλέξουν να αγωνιστούν στην κατηγορία 70–79 ετών. Εφόσον επιλέξουν αυτή την κατηγορία, θα πρέπει να παραμείνουν σε αυτήν και στα υπόλοιπα αγωνίσματα του ίδιου αθλήματος.
Junior αθλητές
Για τους νεαρούς αθλητές προβλέπονται οι ακόλουθες γενικές ηλικιακές κατηγορίες της WTGF:
- 5 ετών και κάτω
- 6–8 ετών
- 9–11 ετών
- 12–14 ετών
- 15–17 ετών
Ωστόσο, σύμφωνα με την ειδική ενημέρωση της WTGF για τα αθλήματα των junior, η επιτραπέζια αντισφαίριση είναι διαθέσιμη από την ηλικία των 9 ετών και άνω. Επομένως, οι κατηγορίες που αφορούν το συγκεκριμένο άθλημα είναι 9–11, 12–14 και 15–17 ετών.
Οι αθλητές ηλικίας 15–17 ετών μπορούν, υπό τις προβλεπόμενες διαδικασίες, να συμμετάσχουν και σε αγωνίσματα ενηλίκων. Εφόσον επιλέξουν αυτή τη δυνατότητα, θα πρέπει να διατηρήσουν την ίδια ηλικιακή κατηγορία και στα υπόλοιπα αγωνίσματα του συγκεκριμένου αθλήματος.
3. ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗΣ ΤΩΝ ΑΓΩΝΩΝ
Οι αγώνες επιτραπέζιας αντισφαίρισης διεξάγονται σύμφωνα με τους επίσημους κανονισμούς της ITTF, εκτός από τις ειδικές τροποποιήσεις που προβλέπονται από τη WTGF.
Σύστημα διεξαγωγής
Σύμφωνα με τους κανονισμούς των Παγκόσμιων Αγώνων του 2025:
- Αρχικά πραγματοποιούνται ένας ή περισσότεροι προκριματικοί γύροι.
- Ακολουθεί σύστημα νοκ άουτ (single elimination).
- Οι αθλητές ή τα ζευγάρια που ηττώνται στη φάση του αποκλεισμού δεν συνεχίζουν στην επόμενη φάση.
- Η κατάταξη και η πρόκριση καθορίζονται από τα αποτελέσματα των αγώνων.
Η ακριβής σύνθεση των ομίλων, ο αριθμός των προκριματικών γύρων και το πρόγραμμα εξαρτώνται από τον αριθμό των συμμετοχών και τον τρόπο οργάνωσης κάθε διοργάνωσης.
Διάρκεια και σύστημα βαθμολόγησης
Στους Αγώνες του 2025, όλοι οι αγώνες διεξήχθησαν με το σύστημα best of five games.
Αυτό σημαίνει ότι νικητής αναδεικνύεται ο αθλητής ή το ζευγάρι που θα κερδίσει πρώτο τρία επιμέρους σετ (games).
Κάθε σετ διεξάγεται στους 11 πόντους, με την προϋπόθεση ότι ο νικητής θα έχει διαφορά τουλάχιστον δύο πόντων από τον αντίπαλό του.
Εάν το σκορ φτάσει στο 10–10, ο αγώνας συνεχίζεται μέχρι ένας από τους δύο αντιπάλους να αποκτήσει προβάδισμα δύο πόντων.
Παράδειγμα: Ένα σετ μπορεί να ολοκληρωθεί με σκορ 11–7, 11–9 ή 12–10, ενώ σε περίπτωση ισοπαλίας 10–10 μπορεί να συνεχιστεί μέχρι το 13–11, 14–12 κ.ο.κ.
4. ΒΑΣΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΤΟΥ ΑΘΛΗΜΑΤΟΣ
Η επιτραπέζια αντισφαίριση διεξάγεται ανάμεσα σε δύο αθλητές (απλό) ή δύο ζευγάρια αθλητών (διπλό). Σκοπός κάθε παίκτη είναι να επιστρέψει την μπάλα στο γήπεδο του αντιπάλου με τρόπο που να μην του επιτρέπει να πραγματοποιήσει νόμιμη επιστροφή.
Έναρξη του αγώνα και σερβίς
Ο πρώτος αθλητής που θα εκτελέσει το σερβίς καθορίζεται με κλήρωση.
Για να θεωρείται νόμιμο το σερβίς:
- Η μπάλα πρέπει να βρίσκεται στην ανοιχτή παλάμη του αθλητή.
- Ο αθλητής πρέπει να πετάξει την μπάλα σχεδόν κατακόρυφα προς τα πάνω, χωρίς να της προσδώσει περιστροφή.
- Η μπάλα πρέπει να ανέβει τουλάχιστον 16 εκατοστά.
- Πρέπει να χτυπηθεί καθώς κατεβαίνει, χωρίς να αποκρύπτεται από το σώμα ή τον εξοπλισμό του αθλητή.
- Στο απλό, η μπάλα πρέπει πρώτα να αναπηδήσει στο γήπεδο του αθλητή που σερβίρει και στη συνέχεια στο γήπεδο του αντιπάλου.
Εάν κατά το σερβίς η μπάλα αγγίξει το φιλέ και στη συνέχεια περάσει νόμιμα στο απέναντι γήπεδο, το σερβίς επαναλαμβάνεται χωρίς να καταλογίζεται πόντος.
Εναλλαγή του σερβίς
Κάθε αθλητής εκτελεί δύο συνεχόμενα σερβίς και στη συνέχεια το δικαίωμα του σερβίς περνά στον αντίπαλο.
Όταν το σκορ φτάσει στο 10–10, το σερβίς αλλάζει μετά από κάθε πόντο.
Διεξαγωγή του πόντου
Μετά το σερβίς, οι αθλητές ανταλλάσσουν χτυπήματα, προσπαθώντας να στείλουν την μπάλα στην αντίπαλη πλευρά του τραπεζιού.
Ένας πόντος καταλογίζεται όταν ο αντίπαλος:
- Δεν καταφέρει να επιστρέψει νόμιμα την μπάλα.
- Στείλει την μπάλα εκτός της επιφάνειας του τραπεζιού.
- Αφήσει την μπάλα να αναπηδήσει δύο φορές στη δική του πλευρά.
- Παρεμποδίσει την μπάλα πριν αυτή αναπηδήσει στο γήπεδό του.
- Υποπέσει σε άλλη παράβαση των κανονισμών της ITTF.
Ειδικοί κανόνες στο διπλό
Στους αγώνες διπλού, οι δύο αθλητές κάθε ζευγαριού πρέπει να χτυπούν την μπάλα εναλλάξ.
Το σερβίς εκτελείται διαγώνια, από το δεξί μισό γήπεδο του αθλητή που σερβίρει προς το δεξί μισό γήπεδο της αντίπαλης ομάδας.
Η σειρά των χτυπημάτων μεταξύ των τεσσάρων αθλητών πρέπει να τηρείται σε όλη τη διάρκεια του πόντου. Η παράβαση της σειράς αυτής συνεπάγεται απώλεια του πόντου.
5. ΓΗΠΕΔΟ ΚΑΙ ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ
Οι αγώνες πραγματοποιούνται σε ειδικά διαμορφωμένους εσωτερικούς χώρους, με τραπέζια και εξοπλισμό που πληρούν τις προδιαγραφές της Διεθνούς Ομοσπονδίας Επιτραπέζιας Αντισφαίρισης.
Το τραπέζι
Το επίσημο τραπέζι επιτραπέζιας αντισφαίρισης έχει:
- Μήκος: 2,74 μέτρα.
- Πλάτος: 1,525 μέτρα.
- Ύψος από το δάπεδο: 76 εκατοστά.
Το τραπέζι χωρίζεται σε δύο ίσα γήπεδα από ένα φιλέ, το οποίο έχει ύψος 15,25 εκατοστά.
Ρακέτα και μπάλα
Κάθε αθλητής πρέπει να διαθέτει τη δική του ρακέτα επιτραπέζιας αντισφαίρισης.
Η μπάλα είναι πλαστική, διαμέτρου 40 χιλιοστών και χρησιμοποιείται σύμφωνα με τις προδιαγραφές της ITTF.
Για τους Παγκόσμιους Αγώνες του 2025 προβλεπόταν η χρήση λευκών αγωνιστικών μπαλών (White Championship Balls), οι οποίες παρέχονταν από τη διοργάνωση.
Αθλητική ένδυση και υπόδηση
Οι αθλητές πρέπει να φορούν κατάλληλα αθλητικά ρούχα και παπούτσια εσωτερικού χώρου (court shoes), τα οποία προσφέρουν σταθερότητα και ασφάλεια στις γρήγορες μετακινήσεις.
Σύμφωνα με τους ειδικούς κανονισμούς του 2025, η μπλούζα του αθλητή έπρεπε να έχει χρώμα που να δημιουργεί αντίθεση με την αγωνιστική μπάλα, ώστε να είναι ευδιάκριτη κατά τη διάρκεια του παιχνιδιού.
6. ΙΑΤΡΙΚΕΣ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ
Η συμμετοχή στους Παγκόσμιους Αγώνες Μεταμοσχευμένων προϋποθέτει την πλήρωση συγκεκριμένων ιατρικών κριτηρίων, τα οποία καθορίζονται από την Παγκόσμια Ομοσπονδία Μεταμοσχευμένων.
Δικαίωμα συμμετοχής έχουν, σύμφωνα με τους γενικούς όρους επιλεξιμότητας της WTGF:
- Λήπτες συμπαγών οργάνων, όπως νεφρού, ήπατος, καρδιάς, πνευμόνων, παγκρέατος και εντέρου.
- Λήπτες μεταμόσχευσης αιμοποιητικών κυττάρων, συμπεριλαμβανομένων των αλλογενών και αυτόλογων μεταμοσχεύσεων.
- Ζώντες δότες οργάνων και μέλη οικογενειών ζώντων ή αποβιωσάντων δοτών, σε συγκεκριμένα αγωνίσματα και στη δική τους διακριτή κατηγορία, σύμφωνα με τους κανονισμούς της διοργάνωσης.
Χρονικό διάστημα από τη μεταμόσχευση
Κατά κανόνα, οι λήπτες πρέπει:
- Να έχουν συμπληρώσει τουλάχιστον ένα έτος από τη μεταμόσχευση.
- Να παρουσιάζουν σταθερή λειτουργία του μοσχεύματος.
- Να είναι ιατρικά κατάλληλοι για αθλητική δραστηριότητα.
- Να έχουν προπονηθεί συστηματικά στο άθλημα στο οποίο επιθυμούν να συμμετάσχουν.
Για τους ζώντες δότες προβλέπεται, κατά κανόνα, χρονικό διάστημα εννέα μηνών από τη δωρεά.
Σε ειδικές περιπτώσεις, αθλητές που έχουν συμπληρώσει τουλάχιστον έξι μήνες από τη μεταμόσχευση ή τη δωρεά μπορούν να εξεταστούν από την Ιατρική Επιτροπή της WTGF, εφόσον πληρούν τις προβλεπόμενες ιατρικές προϋποθέσεις, έχουν σταθερή κλινική εικόνα, προπονούνται και διαθέτουν την έγκριση του θεράποντος ιατρού τους.
Ιατρική έγκριση
Όλοι οι αθλητές οφείλουν να διαθέτουν την απαραίτητη ιατρική έγκριση από τον θεράποντα ιατρό τους και να δηλώνουν ότι είναι σε θέση να συμμετάσχουν με ασφάλεια στους αγώνες.
Η ιατρική αξιολόγηση έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η φυσική κατάσταση, η λειτουργία του μοσχεύματος, η φαρμακευτική αγωγή και τυχόν συνοδά προβλήματα υγείας πρέπει να λαμβάνονται υπόψη πριν από την αγωνιστική συμμετοχή.
7. ΑΡΙΘΜΟΣ ΑΓΩΝΙΣΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΙΑ
Σύμφωνα με τους γενικούς κανονισμούς των Παγκόσμιων Αγώνων του 2025, κάθε αθλητής μπορούσε να δηλώσει συμμετοχή σε έως πέντε αγωνίσματα συνολικά, με συγκεκριμένες εξαιρέσεις για ορισμένα ομαδικά αγωνίσματα και σκυταλοδρομίες.
Η επιτραπέζια αντισφαίριση δεν περιλαμβανόταν στις εξαιρέσεις αυτές. Συνεπώς, κάθε συμμετοχή σε αγώνισμα επιτραπέζιας αντισφαίρισης προσμετρούσε στο συνολικό όριο των πέντε αγωνισμάτων.
Απονομή μεταλλίων
Η WTGF προβλέπει την απονομή μεταλλίων στους τρεις πρώτους αθλητές κάθε ηλικιακής κατηγορίας, εφόσον έχουν ολοκληρώσει την αγωνιστική τους προσπάθεια σύμφωνα με τους κανονισμούς.
Όταν ένα αγώνισμα διεξάγεται χωρίς προκριματική φάση κατάταξης πριν από τους νοκ άουτ γύρους, προβλέπεται η απονομή δύο χάλκινων μεταλλίων στους δύο ηττημένους των ημιτελικών.
Για τις μικτές και τις υπόλοιπες κατηγορίες διπλού εφαρμόζονται οι αντίστοιχες προβλέψεις της συγκεκριμένης διοργάνωσης.
8. ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΘΛΗΤΩΝ
Η συμμετοχή στους Παγκόσμιους Αγώνες Μεταμοσχευμένων απαιτεί από κάθε αθλητή υπευθυνότητα, σωστή προετοιμασία και σεβασμό στους κανονισμούς.
Οι συμμετέχοντες οφείλουν:
- Να γνωρίζουν τους βασικούς κανονισμούς της επιτραπέζιας αντισφαίρισης και τις ειδικές οδηγίες της διοργάνωσης.
- Να διαθέτουν τον απαραίτητο αγωνιστικό εξοπλισμό.
- Να ακολουθούν τις οδηγίες των διαιτητών και των διοργανωτών.
- Να σέβονται τους αντιπάλους τους και να διατηρούν αθλητική συμπεριφορά.
- Να αποφεύγουν την υπερβολική καταπόνηση και να φροντίζουν για την επαρκή ενυδάτωσή τους.
- Να συμμετέχουν μόνο εφόσον έχουν την απαραίτητη ιατρική έγκριση.
Η σωστή προετοιμασία και η τήρηση των κανόνων συμβάλλουν στην ασφαλή και δίκαιη διεξαγωγή των αγώνων.
9. ΕΠΙΣΗΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ
Για τη σύνταξη της παρούσας ενότητας χρησιμοποιήθηκαν οι επίσημες πληροφορίες και οι κανονισμοί των αρμόδιων διεθνών οργανισμών:
- World Transplant Games Federation (WTGF) – Table Tennis: Επίσημη παρουσίαση του αθλήματος, των αγωνισμάτων και της συμμετοχής στους Παγκόσμιους Αγώνες Μεταμοσχευμένων.
https://wtgf.org/table-tennis/ - World Transplant Games Federation – Sports Rules: Γενικοί κανονισμοί, ηλικιακές κατηγορίες, ιατρικές προϋποθέσεις και αγωνιστικές διαδικασίες.
https://wtgf.org/sports-rules/ - WTGF – Sports Rules 2025: Επίσημο εγχειρίδιο κανονισμών των Παγκόσμιων Αγώνων του 2025 στη Δρέσδη, με τις ειδικές προβλέψεις για την επιτραπέζια αντισφαίριση.
https://wtgf.org/wp-content/uploads/2025/08/Sports-Rules-2025-Games-August-2025-V2.pdf - International Table Tennis Federation (ITTF): Διεθνείς κανονισμοί και τεχνικές προδιαγραφές του αθλήματος.
https://www.ittf.com/ - WTGF – Sports for Youth: Πληροφορίες για τις ηλικιακές κατηγορίες και τη συμμετοχή των νεαρών αθλητών.
https://wtgf.org/sports-youth/
Σημείωση: Οι ειδικές αγωνιστικές ρυθμίσεις που αναφέρονται για το σύστημα διεξαγωγής, τον εξοπλισμό και τη βαθμολόγηση βασίζονται στους επίσημους κανονισμούς των Παγκόσμιων Αγώνων του 2025. Οι κανονισμοί και οι λεπτομέρειες διεξαγωγής ενδέχεται να τροποποιούνται από τη WTGF ή την οργανωτική επιτροπή κάθε νέας διοργάνωσης.
10. Ενδιαφέρεσαι να γίνεις μέλος της ομάδας μας;
Αν ενδιαφέρεσαι να γίνεις μέλος της ομάδας μας μάθε περισσότερα για τη διαδικασία & τις προϋποθέσεις εγγραφής εδώ:
